Pieśni góralskie - przyśpiewki

Pieśni są nieodłącznym elementem muzyki i tańca góralskiego. Są tworzone po wpływem emocji i wydarzeń, czasem tych lepszych, czasem tych gorszych... Teksty pieśni podhalańskich i beskidzkich wykazują wybitne wartości poetyckie i treściowe. Ich epigramatyczna zwięzłość uwydatnia ludowe środki artystycznego wyrazu: porównania, przenośnie i inne.

kazimierz

Z kolei zastosowanie każdego z tych środków działa o wiele silniej w krótkim utworze niż w długich pieśniach innego regionu, potęgując bezpośrednio ekspresje. W tekstach wielozwrotkowych pojedyncze środki wyrazu związane z fragmentami całości nie wysuwają się tak dalece na plan pierwszy. Krótkie pieśni góralskie swą treścią maksymalnie pełne są emocji i temperamentu. Poetycki ich urok polega jednak przede wszystkim na wyjątkowej harmonii treści i formy.

Ze względu na różne tematy zostały podzielone na:

• Refleksyjne

• Społeczne

• Żołnierskie

• Zbójnickie

• Myśliwskie

• Pasterskie

• Junackie

• Zalotne

• Miłosne

• Rodzinne

• komiczne

Najczęściej śpiewa się tylko jedną zwrotkę, nazywaną "przyśpiewką", która jest wykonywana przed rozpoczęciem tańca, przez jednego z chłopców. Ma zachęcić ona do udziału w zabawie lub jest dostosowana do towarzystwa czy okoliczności. Śpiewa się ją w różnych melodiach, które zostały podzielone na:

• Sabałowe

• Marsze

• Wierchowe

• Ozwodne

• Krzesane

• Zielone

• Weselne

koliba3

Jednym z ważnych elementów pieśni góralskiej jest gwara. Dzięki niej, pieśni stają się charakterystycznym elementem dla Podhala i Beskidów. Często próbuje się tłumaczyć teksty pisane gwarą, na język polski, lecz wtedy tracą swoje piękno i oryginalność.

Zapraszamy do zabawy razem z Karpackimi Zbójami!

 

Opracowując projekt „Szlak Zbójników Karpackich” skorzystano z blisko 1000 źródeł dotyczących zbójnictwa karpackiego, które znajdują się tutaj. Kliknij!